آواز اصلی قناری متشکل از قلطان خاصی همراه با صوت مخصوص است که با صداکردن مخلوط می شود . از ابتدای پرورش قناری خانگی در جنوب اسپانیا تا پرورش ((خواننده تیرولی))تنها طولانی ترساختن آواز مد نظر قرار گرفته و اصلاح وحذفی در آن صورت نپذیرفته است . پرورش قناری در منطقه هارتس آلمان در ابتدای قرن 19 سر آغاز اصلاح آواز قناریها می باشد . در فاصله کوتاهی قناریهای آبزن بلژیکی که آنان نیز دارای آواز دلپذیری هستند ، پرورش یافتند . در هر حال معدن چیان بودند که به اصلاح آواز قناریها همت گماشتند .آنان کوشش داشتند با پرورش قناریهای مطلوب خود را از واردات قناری از تیرولخود کفا سازند .

آواز قناری :صدای زيبای قناری باعث اسارتش شد . ولی امروزه کمترکسی به خواندنش اهميت ميدهد و فقط به مد روز کار دارند . قبلا تمام قناری دار های ايران آواز اين پرنده را دوست داشتند و به قناری خوش آواز و خوش صدا کلمه خوش مقام را ميگفتند که کلمه خوش مقام را به خوش موقوم و بالاخره خلاصه کردند به موقوم ( در فارسی کلمه مقام معنی صدا ی آواز را ميدهد) که اين آواز خوش مقام در ايران رديف های مختلفی دارد . در اروپا هم يک نوع رديف آواز را می پسندند که به نام رولر معروف شده و در آلمان بيشتر علاقه مند دارد . آواز قناری رولر تشکيل می شود از نت لی لی لی لی که از صدای يواش و آرام شروع می شود و تا آخر خواندن چه چه و قور در آوازش شنيده نمی شود
 

مدل های آواز قناری های ايران :

تشکيل می شود از زنگی و لی لام هور و بلبلی و لی لی لی لی و جام جام .
 

زنگی به سه نوع تقسيم ميشود :

اول اگر زنگی را ريز و تند و بهم چسبيده بخواند بنام نعلبکی ميگويند . ( مانند صدای برخورد تند و سريع و ريز ريز دو تا نعلبکی )

دوم زنگی لوله ای که فاصله دار تر از نعلبکی می باشد و سنگين تر است . ( مانند برخورد دو تا لوله ی آهنی )

سوم زنگی گيلاسی که خيلی سنگين تر است ( مانند صدای برخورد دو تا گيلاس يا ليوان فلزی مخصوص بستنی )

نت بلبلی : هر آواز يا نتی را که قناری با صدای سوت بخواند بلبلی حساب می کنند .

لی لی لی لی شبيه به گفتن لی لی لی لی خود ما انسان ها است فقط با صدای قناری . اين توضيحات را نميتوان بيشتر تشريح کرد مگر به صدای قناری زنگی گوش بدهيد

مي بايد چنين بخواند :

اول نت لی لام هور يا نت پيس قور و بعد جام جام و لی لی لی لی و جام جام سنگين و فاصله دار ( که چاپ چاپ ميگويند ) و نت زنگی گيلاسی .
اگر اين نت ها را پشت سر هم و به هم چسبيده بخواند بهترين مدل می باشد و تا آنجا يک زنگی حساب می شود و آگر بخواهد اين مدل را ادامه بدهد می بايد اين نت ها را به نت های بالا بچسباند : لی لی لی لی و چاپ چاپ و زنگی گيلاسی که تا اينجا دو زنگی محسوب می شود و اگر باز بخواهد ادامه بدهد می بايد نت لی لی لی لی و چاپ چاپ و زنگی گيلاسی را بخواند که تا اينجا هم سه زنگی حساب می شود و اگر از اول اين مدل شروع به خواندن نکند اشتباه است و می گويند از وسط دهان خوانده است .

تعليم آواز :

قناری هايی که در عرض چند روز بتوانند آواز قناری های ديگر را فرا گيرند جوجه هايشان برای تعليم دادن مفيد می باشد .اين جوجه ها را می بايست از پدر و مادری انتخاب کرد که سن زيادی داشته باشند و يا اين پدر و مادر چند بار در عرض يک سال توليد مثل کرده و خلاصه بايد جوجه را از پدر و مادر با هوش و در عين حال ضعيف انتخاب کرد و در آن محلی که اين جوجه ها بزرگ می شوند هيچ پرنده ديگری وجود نداشته باشد . اگر يک جفت قناری نر و ماده در يک منزل باشد در موقع جوجه کشی قناری نر آواز نمی خواند و موقعی که جوجه ها 10 روزه شدند می بايد قناری نر از آن محل برده شود و نوار مورد علاقه را برای جوجه ها بگذاريد و پس از 2 ماه با دقت به صدای جوجه ها گوش بدهيد و هر موقع که ديديد يکی از جوجه ها مقداری از نت از نت مورد علاقه شما را تقليد ميکند همان جوجه را انتخاب نماييد و تمام زحماتتان را برای آن بگذاريد . دقت کنيد هر صدايی که به آواز قناری شبيه باشد جوجه ها ياد ميگيرند مثل صدای لولای در يا چرخ خياطی که خشک باشد و يا صدايی که از دهان انسان بيرون بيايد مانند سوت زدن و يا پس پس کردن و صدای جيرجيرک يا گنجشک اگر هر کدام از اين صدا ها به آواز قناری اضافه شود از رده موقوم خارج است .
 

1- صحيح خواندن

۲- صدای صاف وزلال

۳- بلندی صدا

۴- ادامه دادن و تعداد زنگی بيشتر